มะม่วงกับโรคแอนแทรคโนส : ปัญหาและหนทางแก้ไข

มะม่วงกับโรคแอนแทรคโนส : ปัญหาและหนทางแก้ไข



        ฝ่ายพัฒนาผลิตภัณฑ ? บริษัท ลัดดา จำกัด บทนำ มะม่วงกับโรคแอนแทรคโนส ดูจะเป็นของคู่กัน โดยเฉพาะ การผลิตมะม่วงนอกฤดู ซึ่งบังคับให้ มะม่วงออกดอกในช่วงฤดูฝน เพื่อจะได้เก็บเกี่ยวผลในช่วงปลายปี ก่อนที่จะถึงฤดูกาลตามปกติของมะม่วง ในตอนต้นปี นั่นคือ การฝืนธรรมชาติ ที่ก่อให้เกิดปัญหาโรคจากเชื้อรา มีมากยิ่งขึ้น เพราะการผลิตมะม่วง นอกฤดู หรือ อาจจะเรียกว่า การผลิตมะม่วง “ผ่าฝน” เช่นนี้ ก็คือ การให้ช่ออ่อน ช่อดอก ผลอ่อน ของ มะม่วง อยู่ท่ามกลาง เชื้อรา (colletotrichum gloeosporioides) ที่เป็นสาเหตุของโรคแอนแทรคโนส นั่นเอง เพราะว่า ในช่วง ตั้งแต่เดือน พฤษภาคม เรื่อยไปจนถึงเดือน กันยายน จะเป็นช่วงที่อากาศ มักมีความชื้นสูง อุณหภูมิสูงในตอนกลางวัน มีฝนสลับแดด ซึ่งเป็นสภาพที่เหมาะอย่างยิ่งต่อการเจริญเติบโตของเชื้อรา ชนิดนี้ นี่คือ คำอธิบายว่า ทำไม การผลิตมะม่วง นอกฤดูจึงมีปัญหาโรคแอนแทรคโนสรุนแรง จนแทบจะไม่ ได้ผล ถ้าไม่ใช้สารเคมีกำจัดเชื้อรา การใช้สารเคมีกำจัดเชื้อรา จึงเป็นสิ่งจำเป็นที่ขาดไม่ได ้ โดยเฉพาะกับเกษตรกรผู้ปลูกมะม่วงเพื่อ การส่งออก แม้ว่าจะมีการใช้สารเคมีกำจัดเชื้อรามาก แต่ดูเหมือนว่า ผลของการใช้ก็ยังไม่ได้ประสิทธิภาพ เต็มที่ ยังมีการสูญเสียผลผลิต ผลมะม่วงเน่าหลังการเก็บเกี่ยวในแต่ละฤดูอยู่มาก นับว่าเป็นการสูญเสียทาง เศรษฐกิจ จึงน่าที่เราจะมาทบทวนวิเคราะห์หาเหตุผลอธิบายว่า ทำไม การควบคุมโรคแอนแทรคโนสใน มะม่วงของเกษตรกร จึงยังขาดประสิทธิภาพ การเกิดโรค นักโรคพืชได้อธิบายไว้ว่า เชื้อราที่เป็นสาเหตุของโรค (colletotrichum gloeosporioides) นั้นชอบ อากาศร้อนชื้น แพร่กระจายด้วยสปอร์ (conidia) ที่ถูกพัดพามากับลมและฝน ดังนั้นการแพร่กระจายของ เชื้อรา จึงเกิดขึ้นได้ตลอดเวลา ในทุกระยะการเจริญเติบโตของต้นมะม่วงและตลอดช่วงฤดูการผลิต อาการ ของโรคที่ใบ ใบจะเป็นจุด อาการที่ดอก ดอกจะแห้งเปลี่ยนเป็นสีน้ำตาล-ดำ ถ้าเป็นที่ผลอ่อน ผลจะเป็นจุด ดำ

        แต่ถ้าเป็นที่ผลโตแล้ว เชื้อรามักจะฝังตัวอยู่ที่ใต้ผิวมะม่วง ไม่แสดงอาการ ผลมะม่วงดูเหมือนไม่เป็นโรค นัก โรคพืชบอกว่าเป็นระยะที่โรคแฝงตัว (Quiescent infection) อาการโรคจะไปปรากฏบนผลมะม่วง ภายหลังเก็บเกี่ยว คือ ทำให้ผลมะม่วงเน่าเมื่อสุก โรคแฝงตัวนี้ มีความสำคัญมากต่อธุรกิจการค้ามะม่วง เพราะว่า เกษตรกรไม่รู้ว่าตัวเอง เอามะม่วง “อมโรค” ไปขาย นึกว่า มะม่วงสวย ผู้ซื้อ ซื้อมะม่วงเพราะดูว่าสวย กว่า จะรู้ว่า มะม่วงเป็นโรค ก็เมื่อมะม่วงใกล้สุก และแก้ไขอะไรไม่ได้แล้ว